دوست ندارم اینقدر لاغر باشم …

این بار هم که رفتم لباس بخرم، لباس پیدا نکردم. هیچ لباسی اندازه ام نیست! حتی کوچکترین سایز لباس هم به تنم اندازه نبود! فقط هم یکجا سر نزدم، حداقل ۵-۶ مغازه را گشتم و به نتیجه نرسیدم. نمیدانم چه‌کار کنم تا اندازه ام طبیعی شود… خیلی از ما با شروع دوران بلوغ، دچار کاهش وزن شدید میشویم. به قدری لاغر و اصطلاحا استخوانی میشویم که کمتر لباسی اندازهمان میشود. باید چه‌کار کرد؟ این لاغری که اعصابمان را همه جوره خرد کرده است، دلیلش چیست و چه طور میتوان آن را درمان کرد؟ آیا اصلا بیماری است یا ساختار بدنی ما به این شکل است؟

همانطور که برخی افراد با شروع دوران بلوغ دچار اضافه وزن میشوند، برخی نقطه مقابل آنها قرار دارند. به این معنی که بلوغ باعث کاهش وزن و گاهی لاغری مفرط آنها میشود. این موضوع نقص ژنتیکی نیست، بلکه ناشی از ساختار ژنتیکی ماست. علتهای متفاوتی هم دارد که مهمترین آنها را میتوان به این شرح خلاصه کرد:

ابتلا به برخی بیماریها

اگر به بیماریهایی مثل پرکاری غده تیروئید (هیپرتیروئیدیسم)، دیابت، بعضی از بیماریهای گوارشی و یا انگل دستگاه گوارش مبتلا باشیم، هر قدر هم که بخوریم، چاق نمیشویم. بنابراین باید از این نظر نیز شرایطمان را کنترل کنیم.

زمینه ژنتیکی

نگاهی به پدر و مادر، خواهر و برادر و اطرافیان نزدیکمان بیندازیم. آنها مانند ما لاغر هستند. البته نه این‌که همه اطرافیان ما لاغر باشند. ممکن است پدرمان لاغر باشد و به عکس مادرمان لاغر نباشد. اما به هر حال ما ژن لاغری را از پدر یا مادرمان ارث برده ایم. مشکلات روانی نترسید. منظور این نیست که خدای ناکرده شما به مشکل روانی دچار هستید؛ هر چند این بیماریها هم راه کنترل و درمان دارند. منظورم این است که برخی مشکلات که فکر ما را آزرده می‌کنند، میتوانند باعث بی اشتهایی و لاغری شوند؛ مثل استرس و اضطراب، افسردگی، نگرانی درباره برخی کارهای مدرسه و… اگر در دوران بلوغ قرار داشته باشیم که گاهی این حالتها تشدید هم میشوند و همین امر باعث بی اشتهایی و لاغری میشود. اختلال تغذیه ای بدغذایی، بی غذایی و دریافت مواد غذایی کمتر از اندازه ای که بدن به آن نیاز دارد، میتواند باعث کاهش وزن و لاغری شود.

تحرک بدنی

تحرک بدنی

وقتی یک لحظه آرام و قرار نداریم، هرچه میخوریم را میسوزانیم و همین موضوع باعث میشود لاغر شویم. حتماً شنیده اید به افرادی که دچار اضافه وزن هستند، توصیه میشود تحرک بدنی شان را افزایش دهند. اختلا تغذیه‌ای چیست؟ اشاره کردیم که «اختلال تغذیه ای» یکی از دلایل لاغری است. وقتی صحبت از اختلا تغذیه ای میشود، شاید یاد آدمهایی بیفتیم که از فرط لاغری و گرسنگی، دنده هایشان بیرون زده است و یا نای راه رفتن ندارند. این افراد هم دچار نوعی اختلال تغذیه ای هستند که به آن «سوءتغذیه» میگویند. یعنی این افراد به قدری که باید غذا دریافت نمی‌کنند. اما درباره اختلالهای تغذیه ای که به آنها اشاره کردیم، ببینیم این اختلالها کدامند و چه طور میتوان با رفع آنها، به وزن ایده آل رسید.

بدغذایی

اگر جزو آنهایی هستید که قبل از خوردن هر غذایی ایرادی روی غذا میگذارند و بعد هم بشقاب غذا را کنار میزنند، فرد بدغذایی هستید. همان هایی که اگر پیاز در غذا ببینند یا بوی سیر از غذا به مشامشان برسد، آن را نمیخورند، یا گوشت داخل غذا را جدا می‌کنند و… به این ترتیب بیشتر غذاها را با اکراه و بدون اشتها میخورید و لاغر میمانید. البته بدغذایی شکل دیگری هم دارد و آن این‌که بعضی از ما، یک روز با اشتهای تمام و دو روز بدون ذره ای اشتها غذا میخوریم.

در این شرایط هم فرد بدغذایی محسوب میشویم.

 

بی غذایی

این افراد اگر غذا هم دم دستشان باشد، یادشان میرود غذا بخورند! مثالً صبحانه را میخورند و عصر که از مدرسه برگشتند، یادشان میافتد که مادرشان ظرف غذایی داخل کیفشان گذاشته بود که ناهار بخورند. این بی غذایی باعث میشود سلولهای بدن گرسنه شوند و از منابع اصلی ذخیره بدن برای جبران گرسنگی شان استفاده کنند و به این ترتیب لاغری اتفاق میافتد.

دریافت کمتر از مصرف بدن

دریافت کمتر از مصرف بدن

ما برای انجام فعالیتهای روزانه اش به مقداری انرژی نیاز دارد که به آن «کالری پایه» میگویند. دختر خانمها به ۱۸۰۰ تا ۲۰۰۰ و آقا پسرها به ۲۰۰۰ تا ۲۲۰۰ کیلو کالری انرژی نیاز دارند. بعد از این مقدار، هر شخص به اندازه فعالیت بدنی که دارد، باید کالری مشخصی از طریق مواد غذایی، دریافت کند. اگر مقدار کالری دریافتی ما کمتر از مقدار نیاز بدن باشد، شخص دچار کاهش وزن و لاغری مفرط میشود.

نکته:

به آدمهای هله هوله خور هم میتوان بدغذا گفت. این افراد هم به جای آن‌که غذای اصلی را نوش جان کنند، با خوردن خوراکیهایی که ارزش غذایی ندارند، باعث اصطالحاً کور شدن اشتهایشان میشوند و میل به غذای اصلی ندارند

چه کارکنیم؟

علتهای لاغریمان را دانستیم. اکنون ببینیم برای برطرف کردن مشکل چه‌کار باید کرد:

بررسی سلامتی

بررسی سلامت

اولین کار این است که با مراجعه به متخصص تغذیه یا پزشک، سالمت جسمی را بررسی کنیم. با آزمایش خون، ادرار، مدفوع و… میتوان به وجود بیماری در بدن پی برد. مثالً اگر غده تیروئید ما پرکار باشد، با آزمایش خون موضوع مشخص و با دریافت درمان دارویی، مشکل برطرف میشود. پس در اولین فرصت به پزشک مراجعه کنیم.

برنامه غذایی مناسب

اگر از نظر جسمی، مشکلی دیده نشد، نوبت به تنظیم برنامه غذایی است. این کار فقط از عهده متخصص تغذیه برمی آید. بنابراین با مشورت با یک متخصص تغذیه و دریافت برنامه غذایی منظم، میتوانیم به وزن ایده آل برسیم. ورزش مناسب تعجب نکنید. درست است که گفتیم یکی از دلیلهای کاهش وزن و لاغری، تحرک زیاد است، اما اگر ورزش منظم و همراه آن نیز تغذیه مناسب داشته باشیم، هم مشکل لاغریمان برطرف میشود و هم این‌که میتوانیم هیکلی عضلانی داشته باشیم. بنابراین بعد از مراجعه به متخصص تغذیه، میتوانیم از معلم ورزشمان یک برنامه منظم ورزشی بگیریم.

خوش خوراک شدن

خوش خوراک شدن

درباره افراد بدغذا، بی غذا و… صحبت کردیم. هر چند ترک عادتها کمی سخت است، اما هدف ما، مهم است. بنابراین برای رسیدن به هدف باید تالش کرد. به تدریج عادتهای نادرست غذایی را کنار بگذاریم.

مثالً اگر قبلا نمیتوانستیم غذاهایی را که پیاز دارند بخوریم، به این فکر کنیم که با خوردن پیاز، ویتامینهای B1 ، B12 و C مورد نیاز بدن تأمین میشود. به این ترتیب، هم سیستم ایمنی مان تقویت میشود و هم با خوب غذا خوردن دیگر لاغر نخواهیم بود. اگر قبل از این بازی و شیطنت و یا حتی درس خواندن بیش از اندازه باعث بی غذاییمان میشد، حالا کافی است یک نخ به دستمان ببندیم یا زنگ ساعتمان را کوک کنیم که سر ساعت خوراکیهایمان را بخوریم.

تحمل داشته باشیم

بعضیها عجول هستند. یکی دو هفته که برنامه غذایی و ورزش را رعایت می‌کنند و میبینند خبری از اضافه وزن نیست، خسته میشوند. تحمل کنید. به سلولهای بدن باید فرصت بدهید تا با شرایط جدید خودشان را وفق بدهند. از طرف دیگر، ابتدا باید کمبودهای تغذیهای جبران شوند و بعد از آن وارد مرحله افزایش وزن شویم؛ پس به تدریج و آهسته.

شاید این مطالب را هم دوست داشته باشید

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *